Fukushima

Printvriendelijke versie
2011

Op 11 maart 2011 werd Japan getroffen door een aardbeving met de kracht 9.0 op de schaal van Richter en twee tsunami’s. Dit was het begin van de kernramp in Fukushima. Door de overstroming ontstonden grote problemen met de reactoren op het kerncentralecomplex van Fukushima.

Serie ongelukken

De drie operationele reactoren in de centrale werden binnen enkele seconden na het begin van de aardbeving automatisch stilgelegd. Omdat de verbinding met het externe elektriciteitsnet was beschadigd door de aardbeving moesten de noodstroomaggregaten de noodkoelsystemen bedienen. Door de twee tsunami’s vielen deze echter ook uit. Er volgde een serie ongelukken in verschillende reactoren in het complex, waaronder explosies van waterstofgas. In enkele reactoren heeft ook een kernsmelting plaatsgevonden: brandstofelementen zijn gedeeltelijk gesmolten en kernbrandstof is op de bodem van de reactoren terechtgekomen.

Reacties

De kernramp van Fukushima heeft grote invloed gehad op de nationale en internationale nucleaire sector. In vergelijking met, bijvoorbeeld, Duitsland reageerde Nederland gematigd. In Duitsland werd radicaal gestopt met kernenergie, in ons land is dat niet aan de orde. Wel besloot Nederland om naast Borssele ook alle andere nucleaire faciliteiten aan een robuustheidsonderzoek te onderwerpen. De nucleaire sector heeft vele technische lessen getrokken uit Fukushima. Zo heeft de ramp geleid tot nieuwe inzichten zoals het beter beschermen van essentiele componenten waaronder de noodstroomvoorziening, het sneller onschadelijk maken van waterstof en het beschermen van splijtstofopslagbassins.

Beter beschermd

Naar later bleek is de belangrijkste oorzaak van het ongeval het onzorgvuldig handelen van TEPCO en de Japanse overheid die het gevaar van tsunami’s ernstig hebben onderschat. De reactoren hadden beter beschermd moeten zijn, iets wat eenvoudig had gekund met bijvoorbeeld hogere dijken en waterbestendige deuren in de gebouwen. 

Ruime veiligheidsmarges

Deze constatering heeft geleid tot een inspectie en test van alle reactoren in de EU om de robuustheid voor extreme omstandigheden te toetsen als een aanvulling boven op de nationale veiligheidsstandaarden. De uitkomsten zijn beoordeeld door de nationale toezichthouder en die van zeven andere EU landen. De kerncentrale Borssele heeft de uitkomsten van deze test op 1 november 2011 gepubliceerd. Zowel het officiële rapport als de publieksversie is beschikbaar op www.epz.nl. De conclusie van de rapporten is dat de Nederlandse kerncentrale ruime veiligheidsmarges heeft, bovenop de gestelde ontwerpeisen. Daarnaast zijn er diverse verbeterpunten geïdentificeerd die na realisatie de veiligheid van de centrale nog verder verhogen.