Isotopen, diagnose en therapie

Printvriendelijke versie

In ons land worden op grote schaal medische isotopen gemaakt voor diagnose en behandeling van ernstige ziektes. Een medische isotoop ontstaat als een element na bestraling instabiel (radioactief) is gemaakt. De productie vindt vooral plaats bij NRG in Petten, waar de Hoge Flux Reactor één van de grootste producenten van medische isotopen in de wereld is. Wereldwijd worden tal van mensen geholpen met medische isotopen ‘made in Petten’. De wereldvraag naar medische isotopen stijgt.

Door nieuwe ontwikkelingen in de medische technologie ontstaan steeds meer radiologische toepassingsmogelijkheden. Er komen meer diagnose mogelijkheden en nieuwe therapieën bij. Verder wordt de mens ouder en doet vanwege zijn hogere leeftijd en langere levensduur vaker beroep op gezondheidszorg. Tenslotte wordt een groter deel van de wereld welvarend en neemt het aantal wereldbewoners dat goede gezondheidszorg kan betalen toe.

Diagnose & therapie
Medische isotopen worden gebruikt voor diagnoses en behandeling (therapie). Radiodiagnostiek heeft enkele grote voordelen ten opzichte van andere diagnostische methoden. In plaats van een anatomisch beeld van het inwendige van de mens, leveren radiodiagnostische technieken juist een functioneel beeld op. Door combinaties van technieken is te zien hoe organen presteren en of er afwijkingen zijn.

Therapie: er zijn drie soorten behandeling van ernstige ziektes zoals kanker:

  • Radio-farmaceutische therapie die werkt met radio-isotopen gelabeld aan tracers die in het lichaam hun heilzame werk verrichten door kankercellen op te sporen en te vernietigen. Isotopen worden ingezet bij de behandeling van kanker en voor pijnbestrijding onder andere bij terminale kankerpatienten
  • Brachy-therapie die gebruik maakt van inwendige bestraling van kankercellen. Er wordt een radioactieve bron bevestigd in een naald of metalen bolletje en enige tijd in de tumor gebracht. Een effectieve therapie met goede resultaten en weinig neveneffecten
  • Externe bestraling die gebruikt maakt van een externe bron buiten het lichaam geplaatst, deze bron is meestal Co-60. De gammastraling afkomstig van de bron kan men nauwkeurig richten op de tumor.

Behalve Co-60 maakt NRG grondstoffen voor alle genoemde toepassingen.

Soorten isotopen
Diagnostische methodes en therapieën zijn volop in ontwikkeling. De medische sector werkt aan grote doorbraken. Nu al is er veel mogelijk, NRG maakt onder meer de volgende isotopen:

  • Molybdeen: vervalt naar Technetium, het werkpaard van de nucleaire geneeskunde. Het wordt gebruikt in beeldvormingstechnieken om diagnoses te kunnen stellen onder meer op de volgende terreinen: cardiologie, oncologie, neurologie, urologie
  • Verschillende Jodium-isotopen worden gebruikt: o.a. in de behandeling van schildklieraandoeningen en prostaatkanker
  • Samarium, Rhenium en Strontium worden ingezet bij pijnbestrijding bij botkanker, het voorkomt de verdere (pijnlijke) groei van botkankercellen
  • Iridium wordt als brachy-therapiebron ingezet voor het bestralen van allerlei soorten gelokaliseerde tumoren bijvoorbeeld in de nek- en hoofdgebieden en baarmoeder
  • Erbium en Yttrium worden toegepast voor pijnbestrijding bij artritis
  • Lutetium en Yttrium worden gebruikt bij veelbelovende therapieën bij maag-, alvleesklier- en darmkanker. Patiënten verkrijgen hiermee een hogere levensverwachting en betere kwaliteit van leven.
  • Fosfor wordt via tal van therapieën ingezet en is veelbelovend bij de bestrijding van alvleesklierkanker